TearEthiopië (Tear)

  • Type:
  • Millenniumdoel: 1, 4 en 7

Preventie van hongersnood op het Ethiopische platteland

Ethiopië is een land dat onmiddellijk wordt geassocieerd met hongersnood. In 1973 zorgde een grote hongersnood voor de val van keizer Haile Selassie. Een nieuwe ramp in 1984 kreeg wereldwijde aandacht mede door Live Aid, het grootste popconcert ooit, op initiatief van rockartiest Bob Geldof.
Ook na die tijd zijn hongersnoden in Ethiopië frequent teruggekeerd; zo frequent dat ze vaak weinig aandacht meer trekken in de rijke landen. Heel ernstig was de situatie in 2003. Tear was in die tijd betrokken bij noodhulp in Ethiopië. Sindsdien werkt Tear samen met het hulp- en ontwikkelingsbureau van de Meserete Kristos Church (MKC) om in het district Meta Robi de kwetsbaarheid voor voedseltekorten te verminderen en het inkomen van de plaatselijke bevolking te verbeteren.

Het probleem
Meta Robi is een bergachtig gebied ongeveer honderdvijftig kilometer ten noordwesten van de hoofdstad Addis Abeba, in de deelstaat Oromia. Er wonen ongeveer 137.000 mensen. Vrijwel de hele bevolking leeft van de landbouw, terwijl veeteelt het tweede middel van bestaan is. Tarwe, gierst en teff zijn de meest verbouwde gewassen. De gemiddelde opbrengst is echter zeer laag. Het is ‘gewoon’ voor arme gezinnen om te kampen met voedseltekorten in de zogenaamde ‘hongermaanden’ (april, mei, juni en juli). De voorraden van vorig jaar zijn dan op en de volgende oogst staat nog op het land. Voedseltekort, ondervoeding en groeistoornissen bij kinderen zijn chronische problemen die zich geregeld verdiepen tot een hongersnood met alle lijden en dood daaraan verbonden.

Er zijn veel oorzaken voor de slechte voedselsituatie van de bevolking:

  • Onvruchtbare grond. Door langdurige intensieve landbouw, waarbij de resten van de gewassen steeds na de oogst worden verwijderd van het land, is de grond uitgeput geraakt. Een andere oorzaak voor de uitgeputte grond is erosie, als gevolg van overbegrazing en ontbossing.
  • Toenemende bevolkingsdruk. Omdat er steeds meer mensen in het gebied wonen, is de bevolking genoodzaakt ook de meest ongunstige gedeelten van het gebied te gebruiken voor de landbouw.
  • Lage productiviteit van het vee. In geval van nood kan het vee door de bevolkingverkocht worden om aan contant geld te komen, zodat men voedsel kan kopen. Maar door de slechte kwaliteit van de weidegronden en de vele veeziekten is het vee weinig productief.
  • Grillige regenval. Gemiddeld gesproken krijgt Meta Robi voldoende regen om met succes landbouw te bedrijven. Maar niet alleen is de regen onregelmatig verdeeld (de dalen zijn veel droger dan de hoger gelegen delen en krijgen onvoldoende regen om gewassen goed te laten groeien), maar de regenval wordt ook steeds grilliger en onvoorspelbaarder. De laatste 25 jaar is de regenval in het midden van Ethiopië duidelijk verminderd (zie grafiek). Hoe de ontwikkeling in de toekomst zal zijn, is niet goed te voorspellen. Het is echter duidelijk dat de bevolking ondersteuning nodig heeft om weerbaar te worden tegen de klimaatsomstandigheden waar zij mee te maken heeft en mogelijk nog zal krijgen.
In 2005 heeft Tear een consultancystudie gefinancierd naar het draagvermogen van het gebied. Hieruit bleek dat ook in goede jaren en bij verbeteringen op het gebied van landbouw en veeteelt de agrarische opbrengst van het gebied onvoldoende zal blijven om de bevolking een bestaan te verschaffen. Dat betekent dat een adequate interventie zich niet alleen op de landbouw moet richten, maar ook andere inkomstenbronnen moet (helpen) ontwikkelen.

Het project
Tear werkt samen met het ontwikkelingsbureau van de Meserete Kristos Church om de inkomens van de mensen in Meta Robi te verbeteren en hen minder kwetsbaar te maken voor voedseltekorten. Aan dit doel wordt gewerkt door middel van de volgende activiteiten:

Training van boeren
Hierbij wordt aandacht besteed aan het aanleggen van kleine irrigatiesystemen, het gebruik van compost, watermanagement, het planten en kweken van bomen en het telen van groenten en fruit.

Verschaffen van zaaigoed
Via roulerende leningen krijgen boeren de gelegenheid om zaaigoed aan te schaffen voor de graangewassen. Deze voorraden worden door de boeren zelf beheerd en draaien in bepaalde gebieden al zelfstandig. Ook is er steun voor het kweken van bomen. Bomen houden aarde vast en verminderen zo de erosie. Ook zijn er boomsoorten die de aarde vruchtbaarder maken doordat zij via de wortels stikstofverbindingen in d e grond brengen. Verder kunnen de boeren zaaigoed aanschaffen om veevoer te kweken

Demonstraties
  • Een beperkt aantal boeren wordt geselecteerd om demonstratieveldjes aan te leggen, zodat zij als voorbeeld kunnen fungeren voor anderen. Op deze boerderijen worden bepaalde gewassen en werkwijzen gedemonstreerd die MKC graag wil introduceren bij de bevolking, zoals droogteresistente granen, zogenaamde ‘valse bananen’ (een plant die zeer droogtetolerant is, waarvan de stam en wortels zeer voedzaam zijn en die wel 40 kg voedsel kan geven) en groente en fruit.
  • Bescherming van natuurlijke waterbronnen door er een afdekking van cement overheen te bouwen.
  • Aanleggen van waterreservoirs/distributiepunten, drinktroggen en wasbassins. Er zijn vijftien natuurlijke bronnen in het gebied, die het hele jaar water opleveren, maar het meeste loopt weg omdat er geen voorzieningen zijn om het op te slaan. Door het creëren van die voorzieningen wordt het water daadwerkelijk beschikbaar gemaakt.
  • Training van watercomités die de waterpunten beheren en onderhouden.
  • Zelfhulpgroepen. In 2007 is MKC ook begonnen met het opzetten en begeleiden van spaar- en kredietgroepen. Dit is een eerste stap om aan andere inkomstenbronnen te werken. De deelnemers brengen allemaal op vaste basis een klein bedrag in en kunnen, nadat ze een tijd gespaard hebben, een kleine (roulerende) lening krijgen van de groep. Die kunnen ze gebruiken om te investeren in kleine economische activiteiten, bijvoorbeeld een handeltje.
  • Het project beperkt zich niet tot voedselzekerheid en inkomen. Via alfabetiseringscursussen en andere educatieve activiteiten biedt MKC mannen en vrouwen de gelegenheid om zich (verder) te ontwikkelen. Een belangrijke voorwaarde om hun leefomstandigheden en die van hun kinderen te verbeteren. Daarnaast wordt ook gewerkt aan een betere gezondheid van de bevolking. Dat gebeurt o.a. via training van gezondheidsvrijwilligers (die o.a. kennis overdragen aan de bevolking) en traditionele vroedvrouwen.
Concrete doelen
  • Dit is een meerjarig project dat loopt van 2007 tot en met 2009. MKC heeft voor de hele periode de volgende concrete resultaten op het oog: Verhoogde voedselproductie in 15 subdistricten in Meta Robi (totale bevolking ruim 50.000 mensen).
  • 60 goed functionerende spaar- en kredietgroepen met als resultaat een inkomstenverbetering van 400% voor de leden.
  • Schoon water voor 50 procent van de doelgroep en gebruik van latrines door 35 procent van de doelgroep.

Door dit project via DMF te steunen draagt u bij aan het verwezenlijken van diverse Millenniumdoelen:
Doel 1: Halveren van honger en armoede
Doel 4: Verminderen van kindersterfte tot eenderde van het niveau in 1990
Doel 7: Bevorderen van duurzame ontwikkeling door beter gebruik van lokale hulpbronnen

Verantwoording
Tear werkt al een aantal jaren samen met het hulp- en ontwikkelingsbureau van de Meserete Kristos Church. De organisatie heeft in Meta Robi voedselhulp gegeven in 2003 en aansluitend daaraan een ‘Cash for Work’-programma uitgevoerd, waarbij de bevolking tegen betaling werkte aan projecten als het aanleggen van een weg naar het gebied, het schoonmaken van waterbronnen en het aanleggen van terrassen op de berghellingen om de erosie af te remmen. Ook heeft MKC samen met de bevolking zaadbanken opgezet.

Op grond van nader onderzoek en consultatie is het huidige structurele programma ontwikkeld om de bevolking te helpen werken aan meer voedselzekerheid. MKC heeft in 2007 een onderscheiding gekregen van de Ethiopische president voor één van haar projecten, uitgekozen uit meer dan 200 organisaties werkzaam in de deelstaat SNNP. Tear en MKC werken samen op het terrein van voedselzekerheid, onderwijs (scholenbouw) en capaciteitsversterking. Ook heeft Tear steun gegeven bij het opzetten van een tijdelijk kantoor.

Tear is CBF- en ISO-gecertificeerd en heeft haar eigen projecttoetsing-, monitoring- en evaluatiesysteem.

 

Terug naar boven